Şu wagta çenli iki taraplaýyn klapan möhürlemesini talap edýän kriogen ulanyş senariýalarynda esasan iki görnüşli klapanlar, ýagny globus klapanlary we berkidilen şar klapanlary/ýokarda oturdylan berkidilen şar klapanlary ulanylýardy. Şeýle-de bolsa, iki taraplaýyn kriogen şar klapanlarynyň üstünlikli işlenip düzülmegi bilen ulgam dizaýnerleri däp bolan şar klapanlaryna garanyňda has özüne çekiji warianty aldylar-ýüzýän şar klapanlarOnuň akym tizligi ýokary, gurşawyň akym ugry we möhürlenme ugry boýunça hiç hili çäklendirme ýok we kriogen şertlerde howpsuz işläp bilýär. Ölçegi kiçi, agramy ýeňil we gurluşy has ýönekeý.
Klapanlary talap edýän kriogen ulanyş senariýalaryna doldurmak we boşatmak üçin saklama baklarynyň giriş/çykyş ýerleri, ýapyk boş turbageçirijileri basyşlandyrmak, gazlaşdyrmak we suwuklaşdyrmak, LNG terminal stansiýalaryndaky dürli ulgamlar, gämi ulgamlary we tankerler üçin köpugurly turbageçirijiler, paýlaýyş ulgamlary, nasos stansiýalary we LNG ýangyç doldurma stansiýalary, şeýle hem gämilerdäki iki ýangyçly hereketlendirijiler bilen baglanyşykly tebigy gaz klapan toplumlary (GVU) girýär.
Ýokarda agzalan ulanyş senariýalarynda, iki taraplaýyn ýapyjy klapanlar, adatça, ortaky suwuklygy dolandyrmak we öçürmek üçin ulanylýar. Alternatiw görnüşler bilen deňeşdirilende, meselem,şar klapanlary, olaryň birnäçe kynçylyklary bar:
Akym koeffisiýenti (Cv) pes - bu ähli degişli turba ölçegleriniň saýlanmagyna täsir eder we ulgamyň akym kuwwatyny çäklendirýän mümkin bolan päsgelçilik döreder.
· Ýapmak we dolandyrmak funksiýalaryny ýerine ýetirmek üçin çyzykly hereketlendirijileri konfigurirlemek zerurlygy - şar klapanlaryny we beýleki gönüburçly aýlaw klapanlaryny dolandyrmak we işletmek üçin ulanylýan gönüburçly aýlawly hereketlendirijiler bilen deňeşdirilende, bu görnüşli enjamlar has çylşyrymly gurluşa eýedir we gymmatdyr. Klapan we hereketlendiriji enjamlarynyň doly toplumynyň bahasy we gurluş çylşyrymlylygy örän möhümdir.
· Eger köp LNG ulgamlary tarapyndan talap edilýän adatdan daşary ýagdaýlarda öçürmek funksiýasyny amala aşyrmak üçin ýapyjy klapan ulanylsa, çylşyrymlylyk has-da ýokary bolar.
Kiçi LNG desgalary (SSLNG) üçin ýokardaky meseleler has aýdyň bolar, sebäbi ýüklemek we düşürmek siklini gysgaltmak üçin bu ulgamlar kiçi, has tygşytly we iň uly akym kuwwatyna eýe bolmaly.
Şar klapanlaryň akym koeffisiýenti şol bir ululykdaky globus klapanlaryňkydan ýokarydyr. Başgaça aýdylanda, olar akym tizligine täsir etmezden, ölçegleri boýunça has kiçidir. Bu bolsa tutuş turba ulgamynyň we hatda tutuş ulgamyň ölçegleriniň, agramynyň we bahasynyň ep-esli azalýandygyny aňladýar. Şol bir wagtyň özünde, bu degişli ulgamlaryň maýa goýumlarynyň girdejisini (ROI) ep-esli ýokarlandyryp biler.
Elbetde, standart kriogen ýüzýän şar klapanlary bir taraplydyr, bu bolsa ýokarda agzalan we iki taraply klapan möhürlemesini talap edýän ýagdaýlar üçin laýyk däl.
Bir taraply we iki taraply
1-nji suratda görkezilişi ýaly, kriogen şertleri üçin standart ýüzýän şar klapanlarynda, gurşaw faza üýtgeşmesine sezewar bolanda basyşyň toplanmagynyň we ýokarlanmagynyň öňüni almak üçin klapan şarynyň ýokarky tarapynda basyşy gowşadýan deşik bar. Klapan ýapyk ýagdaýda bolanda, klapan göwdesiniň boşlugynda ýerleşýän suwuklandyrylan tebigy gaz bugaryp we giňelip başlar we doly giňeldilenden soň göwrümi asyl göwrümiň 600 esse ýetip biler, bu bolsa klapanyň ýarylmagyna sebäp bolup biler. Bu ýagdaýyň öňüni almak üçin, standart ýüzýän şar klapanlarynyň köpüsinde ýokarky açylýan basyşy ýeňilleşdirýän mehanizm ulanyldy. Şonuň üçin däp bolan şar klapanlary iki taraplaýyn möhürlemek talap edilýän ýagdaýlarda ulanyp bolmaýar.
Bu iki taraply kriogenik ýüzýän şar klapanynyň öz başarnyklaryny görkezip biljek tapgyrydyr. Bu klapan bilen standart bir taraply kriogen klapanyň arasyndaky tapawut:
· Basyşy aýyrmak üçin klapan topunda deşik ýok
· Suwuklygy iki tarapa-da ýapyp bilýär
· Basyşy aýyrmak üçin klapan topunda deşik ýok
· Suwuklygy iki tarapa-da ýapyp bilýär
Iki taraply kriogen ýüzýän şar klapanynda iki taraply ýazly klapan oturgyjy ýokarky akymdaky açylýan basyşy gowşatmak mehanizminiň ornuny tutýar. Ýazly klapan oturgyjy klapan göwdesiniň boşlugynda ýerleşýän suwuklandyrylan tebigy gazyň döreden artykmaç basyşyny çykaryp, şeýdip klapanyň ýarylmagynyň öňüni alyp biler, 2-nji suratda görkezilişi ýaly.
Mundan başga-da, ýazly klapan oturgyjy klapanyň has pes momentde saklanmagyna we kriogen şertlerde has ýumşak işlemegine kömek edýär.
Iki taraply kriogenik ýüzýän şar klapan ikinji basgançakly grafit möhürleýji halka bilen enjamlaşdyrylandyr, şonuň üçin klapan ýangyn howpsuzlygy funksiýasyna eýedir. Eger betbagtçylykly heläkçilik klapanyň polimer bölekleriniň ýanmagyna sebäp bolmasa, ikinji möhür gurşaw bilen degmez. Heläkçilik ýagdaýynda, ikinji derejeli möhür ýangyn howpsuzlygyny goramak funksiýasyny ýerine ýetirer.
Iki taraply klapanlaryň artykmaçlyklary
Globus klapanlary, berk we ýokarky oturdylan berk şar klapanlary bilen deňeşdirilende, iki taraplaýyn kriogen ýüzýän şar klapan ýokary akym koeffisiýentli şar klapanynyň ähli artykmaçlyklaryna eýedir we suwuklygyň we möhürlenmegiň ugry boýunça hiç hili çäklendirme ýok. Ony kriogen şertlerde howpsuz ulanyp bolýar; ölçegi deňeşdirme boýunça kiçi we gurluşy deňeşdirme boýunça ýönekeý. Gabat gelýän hereketlendiriji hem deňeşdirme boýunça ýönekeý (göni burçly aýlanma) we kiçileşdirilen. Bu artykmaçlyklar tutuş ulgamyň has kiçi, ýeňil we has tygşytlydygyny aňladýar.
Globus klapanlary, berk we ýokarky oturdylan berk şar klapanlary bilen deňeşdirilende, iki taraplaýyn kriogen ýüzýän şar klapan ýokary akym koeffisiýentli şar klapanynyň ähli artykmaçlyklaryna eýedir we suwuklygyň we möhürlenmegiň ugry boýunça hiç hili çäklendirme ýok. Ony kriogen şertlerde howpsuz ulanyp bolýar; ölçegi deňeşdirme boýunça kiçi we gurluşy deňeşdirme boýunça ýönekeý. Gabat gelýän hereketlendiriji hem deňeşdirme boýunça ýönekeý (göni burçly aýlanma) we kiçileşdirilen. Bu artykmaçlyklar tutuş ulgamyň has kiçi, ýeňil we has tygşytlydygyny aňladýar.
1-nji tablisada iki taraplaýyn kriogenik ýüzýän şar klapanlary tehniki hyzmat, ölçeg, agram, moment derejesi, dolandyryş kynçylygy we umumy bahasy nukdaýnazaryndan meňzeş funksiýalary bolan beýleki klapanlar bilen deňeşdirilýär we onuň artykmaçlyklary we kemçilikleri giňişleýin jemlenýär.
Kiçi LNG desgasy konwensiýany bozup, iki taraplaýyn kriogen şar klapanyny ulansa, şar klapanynyň özboluşly artykmaçlyklaryndan, ýagny doly diametrden, ýokary akym tizliginden we ýokary turba geçirijilik tizliginden doly peýdalanyp biler. Deňeşdirme hökmünde aýdylanda, ol şol bir akym tizligini saklap, kiçi ölçegli turbalary goldap biler, şonuň üçin ulgamyň umumy göwrümini, agramyny we çylşyrymlylygyny azaldyp biler, şeýle hem turba geçirijilik ulgamynyň bahasyny azaldyp biler.
Öňki makalada ýapyjy klapan hökmünde ulanylmagyň artykmaçlyklary görkezildi. Eger dolandyryş klapany hökmünde ulanylsa, artykmaçlyklary has aýdyň bolar. Eger göni burçly aýlanýan şar klapan ulanylsa, klapan awtomatlaşdyryş toplumynyň çylşyrymlylygy ep-esli azalar, şonuň üçin ol kriogen ulgamy üçin goşmaça elemente öwrüldi.
Ýokarda agzalan awtomatlaşdyrma toplumynyň iň esasy mazmuny ýönekeý we amaly iki taraplaýyn kriogenik ýüzýän şar klapan we ýönekeý gurluşly we ýokary çykdajy netijeli bolan gönüburçly aýlanýan hereketlendirijidir.
Gysgaça aýdylanda, iki taraplaýyn kriogen ýüzýän şar klapan kriogen turba geçiriji ulgamy üçin "ýokarlandyryjy" oňyn ähmiýete eýedir. Kiçi LNG desgalarynda ol öz artykmaçlyklaryndan doly peýdalanyp biler.
Soňky birnäçe ýylyň dowamynda bu täze önüm amaly ulanylyşlarda tassyklanyldy, bu bolsa taslamanyň bahasy we ulgamyň uzak möhletli ygtybarly işlemegi üçin oňyn ähmiýete eýedigini subut edýär.
Ýerleşdirilen wagty: 2021-nji ýylyň 17-nji iýuny



